ՀԱՅ ՓՈՐՁԱԳԵՏՆԵՐՆ ԱՌԱՋԱՐԿՈՒՄ ԵՆ ԱԶԱՏ ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ ՏԱՐԱԾՔ
ՍՏԵՂԾԵԼ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ԵՎ ՎՐԱՍՏԱՆԻ ՄԻՋԵՒ
11-02-2008 18:40:00 | Հայաստան | Տնտեսութիւն
ԵՐԵՎԱՆ, 11 ՓԵՏՐՈՒԱՐԻ, ՆՈՅԵԱՆ ՏԱՊԱՆ: Հայաստանի եւ Վրաստանի
միջեւ տնտեսական յարաբերութիւնների զարգացումը խթանելու համար հայ
փորձագետները կարեւորում են երկու երկրների միջեւ միասնական
տնտեսական տարածքի ստեղծումը: Այս մասին նշուեց փետրուարի 11-ին
«Հայաստան-Վրաստան յարաբերութիւններ. չօգտագործուած
հնարաւորութիւններ» ուսումնասիրութեան շնորհանդէսին:
Ուսումնասիրութիւնն իրականացուել է մի խումբ հայ փորձագէտների
կողմից ՄԱԿ-ի Զարգացման Ծրագրի «Շիրակի եւ Սամցխե-Ջավախեթիի
տարածաշրջանների միջեւ միջսահմանային համագործակցութիւն» ծրագրի
շրջանակներում:
Ինչպէս նշեց հետազոտական խմբի ղեկավար Տիգրան Ջրբաշեանը,
ներկայումս երկու երկրների միջեւ տնտեսական յարաբերութիւնները
բաւականին պասիվ են: Ապրանքաշրջանառութեան ծաւալները Վրաստանի եւ
Թուրքիայի կամ Ադրբեջանի միջեւ մի քանի անգամ գերազանցում են
Վրաստան-Հայաստան ապրանքաշրջանառութեան ծաւալները: Վրաստանն առաւել
ակտիւ է Հայաստանի ծառայութhւների շուկայում` տրանսպորտային
փոխադրումներ, տարանցիկ փոխադրումներ, հեռահաղորդակցութիւն,
զբոսաշրջություն: Ըստ Տ.Ջրբաշյանի, Վրաստանի օգուտները միայն գազի
տարանցիկ փոխադրումից 2006թ.-ին կազմել են շուրջ 41 մլն ԱՄՆ դոլար:
Համեմատութեան համար նա նշեց, որ նոյն ժամանակահատուածում
Հայաստանը Վրաստան է արտահանել 54 մլն դոլարի ապրանք:
Ըստ Տ.Ջրբաշյանի, հայ-վրացական առեւտրատնտեսական
յարաբերութիւնների նման անհամաչափութիւնը վերացնելու համար
անհրաժեշտ է կիրառել զարգացման այնպիսի մոդել, որը երկուստեք
ձեռնտու կլինի: Ըստ նրա, միասնական տնտեսական տարածքի ստեղծումը
կնուազեցնի այլ երկրների կողմից Հայաստանի եւ Վրաստանի նկատմամբ
առեւտրային սահմանափակումների կիրառումը: Դա կը չէզոքացնի վրացական
ապրանքների նկատմամբ Ռուսաստանի սահմանափակումները եւ Թուրքիայի
կողմից Հայաստանի շրջափակման տնտեսական հետեւանքները: Նման
մօտեցումը կընդլայնի նաեւ ԵՄ-ի հետ երկու երկրների առեւտրային
յարաբերութիւնների զարգացման հնարաւորութիւնը, ինչը համահունչ է
տարածաշրջանում ԵՄ-ի վարած քաղաքականութեանը: Միջսահմանային
համագործակցութեան ակտիւացումը կարող է նպաստել նաեւ Հայաստանի
Շիրակի մարզի եւ Վրաստանի Սամցխե-Ջաւախեթի շրջանի սահմանամերձ
համայնքների բնակչութեան սոցիալ-տնտեսական պայմանների բարելաւմանը:
Նշուեց, որ նման հետազօտութիւն է կատարուել նաեւ վրաց
փորձագէտների կողմից, որի շնորհանդէսը կկայանայ մօտ օրերս: Հայ եւ
վրաց փորձեգետների առաջարկութիւնները կներկայացուեն միջազգային
կազմակերպութիւնների, Հայաստանի եւ Վրաստանի իշխանութիւնների,
պատկան մարմինների քննարկմանը: