ԱՐԵՒՄՏԱՀԱՅԵՐԵՆ
Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի գլխաւորած քաղաքական ուժի յաղթանակը վերջին խորհրդարանական ընտրութիւններուն նոր թափ կը հաղորդէ ԱՄՆ-ի աջակցութեամբ Հայաստանի եւ Ադրբեջանի միջեւ խաղաղութեան գործընթացին։
«Արմենպրես»-ի հաղորդմամբ՝ այս մասին կը գրէ «The Washington Times»-ը։«Նախագահ Դոնալդ Թրամփն անցած օգոստոսին Սպիտակ տան մէկ սեղանի շուրջ բերեց Հայաստանին եւ Ադրբեջանին՝ օգնելով տարիներ շարունակ փակուղի մէջ գտնուող բանակցութիւնները վերածել խաղաղութեան պահպանման եւ տարածաշրջանային առեւտրի զարգացման շրջանակի։ Գործընթացի առանցքային բաղադրիչը Խաղաղութեան եւ բարգաւաճման միջազգային տրանսպորտային ուղու (TRIPP) շրջանակն է, որը նախատեսում է Ադրբեջանի կապը Նախիջեւանի հետ Հայաստանի տարածքով եւ որը Հայաստանը կդարձնի Կասպից ծովի տարածաշրջանի ու Եվրոպայի միջեւ կարեւոր տարանցիկ հանգույց»,-նշուած է հոդվածում։«The Washington Times»-ը կը գրէ, որ TRIPP-ը կարող է զգալի օգուտներ բերել Հայաստանին։
Մասնաւորապէս, այն կօգնէ երկրի՝ ծովային ելք չունենալու հանգամանքը վերածել տնտեսական առավելութեան՝ խթանելով ներդրումները եւ նվազեցնելով տրանսպորտային ծախսերը։ Միաժամանակ նախագիծը կարող է նպաստել խաղաղութեան պահպանմանը՝ Հայաստանի հարեւաններուն համար ստեղծելով տնտեսական եւ գործնական շահագրգռուածութիւն այն հաղորդակցութեան ուղիներուն նկատմամբ, որոնք մնալու են Հայաստանի ինքնիշխանութեան եւ իրաւազօրութեան ներքոյ։«TRIPP-ը նաեւ կամրապնդի ԱՄՆ-ի դերը ռազմավարական նշանակութիւն ունեցող տարածաշրջանին՝ առանց ամերիկեան զորքերու տեղակայման կամ երկարաժամկետ ֆինանսական աջակցության անհրաժեշտութեան։ Նոր տրանսպորտային ենթակառուցուածքներու ստեղծումը կարող է նաեւ առեւտրային հնարաւորութիւններ ստեղծել ամերիկեան ընկերութիւններու համար։ Այս առավելութիւնները նշանակալի են եւ արժանի են աջակցության»,-գրում է պարբերականը։
Անդրադառնալով խաղաղութեան գործընթացին, թերթը նշում է, որ այդ գործընթացը չի կարող լիարժեք համարվել, քանի դեռ դրա հետեւում կան չլուծուած խնդիրներ։«Հայաստանի եւ Ադրբեջանի միջեւ խաղաղութեան ցանկացած վերջնական պայմանաւորուածութիւն պէտք է ներառի 19 հայ գերիներու ազատ արձակման հարցի լուծումը։ TRIPP-ի եւ աւելի լայն խաղաղութեան օրակարգի հաջողութիւնը մեծապէս կախուած է կողմերու միջեւ վստահութեան ձեւաւորմէն։
Այդ վստահութիւնը դժուար է կառուցել, երբ ընտանիքները շարունակում են սպասել իրենց հարազատներու վերադարձին։ Հետեւաբար, նախագահ Թրամփը կարող է ոչ միայն աջակցել TRIPP-ի տնտեսական եւ ռազմավարական նպատակներուն, այլեւ իր ազդեցութիւնը օգտագործել՝ պահանջելու 19 գերիներու ազատ արձակումը։ Դա խաղաղութեան գործընթացը կդարձնի ոչ միայն տնտեսական եւ աշխարհաքաղաքական, այլեւ մարդասիրական առումով աւելի ամբողջական։ Խաղաղութեան ճանապարհը պէտք է բաց լինի ոչ միայն ապրանքներու եւ մարդկանց տեղաշարժի, այլեւ այն մարդկանց վերադարձի համար, որոնց ընտանիքները տարիներ շարունակ սպասում են նրանց»,-հավելել է «The Washington Times»-ը։
* Այս բնագիրը ինքնաշխատօրէն թարգմանուած է արհեստական բանականութեան (ԱԲ) կողմէ:
