ԶՈՒ-ի հետ հանդիպում իրականացնել եւ ենթադրաբար հանձնարարականներ տալը նախագահի լիազորութիւններու շրջանակին մէջ է. Օրբելեանը՝ Քոչորյանի գործի մասին
10-07-2026 11:53 Հայաստան Իրավունք, օրենք, հասարակություն
tert.am. Անկախ նրանց, թէ ինչ ձեւակերպում է տրված, զինուած ուժերու հետ հանդիպում իրականացնել եւ ենթադրաբար հանձնարարականներ տալը նախագահին լիազորութիւններու շրջանակներուն մէջ է: Այս մասին դատարանէն դատական նիստի ընթացքին ըսած է փաստաբան Արամ Օրբելեան՝ մեկնաբանելով ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարեանի վերագրվող մեղադրանքը:
Ըստ մեղադրողի՝ Ռոբերտ Քոչարեանը իր հրամանագրով ապօրինի կերպով սահմանած է զինուած ուժերու ներգրավման կարգ եւ բանակը օգտագործած է ներքաղաքական գործընթացներուն մէջ: Նշուած է, որ նախագահին պաշտոնական լիազորութիւններու սահմանները անցնելու հետեւանքով կոպտորեն խախտուած են քաղաքացիներու՝ խաղաղ հավաքներ անցկացնելու սահմանադրական իրաւունքները։
««Այդ գործողութիւնը իրավաչափ կամ ոչ իրավաչափ գնահատելով, ակնհայտ անցնելով իր լիազորութիւններու կատարման դաշտը» նախադասութիւնը հենց առաջին օրինակն է, որ սա չի կրնար գնահատման ըլլալ ոչ կոնտեքստում, ոչ կոնտեքստէն դուրս, եւ ոչ ալ կոնտեքստի մէջ, երբ խօսում ենք լիազորութիւնները գերազանցելու մասին։ Տեսականորեն, եթէ ընդունինք, որ սա ճիշտ է, թեպետ ապացոյցները ցոյց կու տան, որ սխալ է, դա գնահատման չի կրնար դրվել: Սահմանադրութեան 49-րդ հոդվածով սահմանուած են օրենսդրական ուղենիշներ Հանրապետութեան նախագահի լիազորութիւններու բովանդակութեան մեկնաբանութեան համար, մեկնաբանութեան հոդվածը ինքնին բավարար է սահմանադրական հիմքերուն, որպէսզի առանց լրացուցիչ լիազորութիւններու նախագահը իրականացնել բազմապիսի իշխանական գործողութիւններ որպէս պետութեան գլուխ»,- նշած է Օրբելեան:
Օրբելեան շեշտում է՝ Սահմանադրութեան պահպանման գործառույթի շրջանակներուն մէջ նախագահը կրնայ քայլեր ձեռնարկել, որ քաղաքական հարցերուն զինուած ուժերը պահպանեն չեզոքութիւն:
«Նախագահը ունի սահմանադրական լիազորութիւններ՝ համակարգել բոլոր պետական մարմիններու գործունէութիւնը պաշտպանութեան բնագավառում, որոշում ընդունիլ զինուած ուժերու օգտագործման մասին՝ ապահովելով Հայաստանի Հանրապետության համաձայնութիւնը: Հանրապետության շրջանի վրայ են դնում երկրի համար կենսական նշանակութիւն ունեցող այնպիսի արժէքի երաշխաւորումը, ինչպիսին է երկրի անվտանգութիւնը, Հանրապետության նախագահի նման խնդրի իրականացումը վերապահելը մեծապէս պայմանաւորուած էր ժողովուրդի կողմէ իր ուղղակի ընտրութեան փաստով: Իմիջիայլոց՝ 2015 թվականի փոփոխութիւններուն ետք այդ լիազորութիւնները հանուած են Կառավարութեան վրայէն եւ ըստ էութեան պառլամենտի վերահսկողութեան դաշտին մէջ է արդէն գտնուող։
Ստացուած է, որ նախագահը առնվազն ունեցած է իր կարգավիճակից բխող գործողութիւններ կատարելու իրաւասութիւն, այլ հարց է, թէ դրա իրագործման այլ ինչ եղանակներ են եղած, մինչդեռ եղանակներու ընդգրկման առնչութեամբ նախագահը գործել է անձեռնմխելիութենէն:
Մեղադրանքի ընդհանուր գծերէն պարզ է դառնում, որ նախագահին մեղսագրվում է իր լիազորութիւններու ակնհայտ դուրս գալը, մինչդեռ վերոգրյալ մեկնաբանութիւնը ուղիղ վկայում է այն մասին, որ վերջինս գործած է իր լիազորութիւններու եւ դերի դիրքին մէջ, այլ կերպ ասած, նման վարքագիծ դրսեւորելու իրաւասութիւն նախագահը ունեցած է, որը անհերքելի փաստ է»,- շեշտած է Օրբելեան:
Հիշեցնենք, որ գործը վերաբերում է 2008 թվականի «Մարտի 1-ի» իրադարձութիւններու իրաւական պատասխանատվութիւնը որոշելու համար:
* Այս բնագիրը ինքնաշխատօրէն թարգմանուած է արհեստական բանականութեան (ԱԲ) կողմէ:
ԱՐԵՒՄՏԱՀԱՅԵՐԵՆ
